Podczas całej ewolucji rasy właśnie aparycja stanowiła najważniejszy element charakterystyki indywidualnej.Od wyrazu części twarzowej ( często mówi się "twarzy", bo aż trudno tak nie mówić ) nazywany jest często "małpką". Najmniejszy z pinczerów , o komicznej powadze w postawie, potrafi zachowywać się krańcowo. To spokojny, dostojny, to znów nieustraszony i zaciekły obrońca, nie zważający na swoje maleńkie rozmiary.
Budowa i proporcje Affenpinscher jest pieskiem krępym, mocnym i zwartym, średnio-grubokościstym, w żadnym wypadku drobnym lub delikatnym. Wzrost od 25 do 30 cm, zawsze przy harmonijnej budowie ciała. Sylwetka kwadratowa, długość ciała mierzona od barku winna być równa wysokości w kłębie. U suk dopuszczalna jest nieznacznie wydłużona partia lędżwiowa.
Głowa Zdecydowanie krągła, jabłkowata, niezbyt ciężka, proporcjonalna do ciała, z wyrażnie zaznaczonym stopem. Winna być noszona pionowo ku górze, z charakterystyczną małpią ekspresją.
Oczy okrągłe, zdecydowanie ciemne, wyraziste i bystre, średniej wielkości lub duże; wypukłe lecz w żadnym wypadku nie mogą być wyłupiaste lub wytrzeszczone. Oprawa oczu - czarna.
Uszy wysoko osadzone, "noszone. Mogą być kopiowane (stojące). Jeśli pozostają naturalne, mogą być stojące, załamane lub opadające. Niezależnie od typu uszu, muszą one swoją wielkością odpowiadać wielkości głowy.
Kufa krótka, nieznacznie zwężająca się ku tępemu zakończeniu nosa. Długość kufy winna odpowiadać odległości pomiędzy wewnętrznymi kącikami oczu.
Nos o czarnej pigmentacji. Grzbiet nosa nie może być ani uniesiony ku górze ani opuszczony ku dołowi.
Wargi czarne. Dolna warga lekko wysunięta ku przodowi.
Zgryz: przodozwarcie bardzo ścisłe, przy zamkniętym pyszczku nie widać zębów. Dopuszczalne jest zwarcie cęgowe, o ile zachowany jest charakterystyczny "małpi" wyraz. Dolne zęby umieszczone są w żuchwie możliwie równo i prosto.
Szyja Szyja jest krótka, wysoko osadzona, noszona stromo ku górze.
Tułów Grzbiet prosty, klatka piersiowa raczej głęboka, dolna linia tułowia lekko unosząca się w okolicach partii lędżwiowej; u suk dopuszczalna zupełnie prosta.
Żebra nieznacznie wysklepione, zad krótki, lekko wygięty przed dość wysoko osadzonym ogonem. Ogon często kopiowany między 2 a 3 kręgiem; noszony. Jeśli ogon pozostaje naturalny, w chwilach emocji ma prawo unosić się ponad linię grzbietu. Rodzaj ogona nie może mieć wpływu na ocenę.
Front Kątowanie kończyn przednich umiarkowane. Łopatki lekko cofnięte, umożliwiające jednak swobodną akcję kończyn przednich. Długość ramienia i przedramienia winna być równa. Łokcie ściśle przylegające do ciała. Kończyny przednie proste. Śródręcze krótkie i strome. Palce zwarte, prawie niewidoczne. Łapa mała, zwarta i okrągła z czarnymi poduszkami i pazurkami.
Tył Kątowanie kończyn tylnych bardzo umiarkowane; oglądane od tyłu - proste, stojące dość prosto pod zadem. Długość kończyn tylnych winna być taka, by sylwetka przy widoku z tyłu tworzyła kwadrat. Długość uda i podudzia - mniej więcej równa. Kolano i staw skokowy - nieznacznie kątowane.Śródstopie krótkie i strome. Stopy małe, okrągłe i zwarte, z czarnymi poduszeczkami i pazurami.
Szata Włos gęsty, spoisty, szorstki, o maksymalnej długości 2,5 cm na łopatkach i grzbiecie, lecz zawsze krótszy od jeszcze gęściejszego włosa na głowie, karku, klatce piersiowej, brzuchu i kończynach. U dojrzałych zwierząt włos na karku i klatce piersiowej przybiera formę "peleryny". Długi, stojący włos na głowie, brwiach, bokobrodach i brodzie daje "małpi" wyraz części twarzowej. Włos na uszach winien być lekko przycięty. Poprawna szata wymaga nieznacznego trymowania w celu uzyskania łagodnych przejść pomiędzy miejscami z długim włosem a miejscami z włosem krótkim, oraz by utrzymać estetyczną lecz o obfitej szacie sylwetkę.
Umaszczenie Typy umaszczenia występujące u affenpinczera to: czarny, czarny z podpalaniami w różnych odcieniach brązu, brązowo-rudy do prawie pomarańczowego. U czarno umaszczonych zwierząt zdarzają się "przesiania" pojedyńczych białych lub srebrzystych włosów. We wszystkich wariacjach kolorystycznych obowiązuje czarna maska. W Europie i Anglii jedynym akceptowanym kolorem jest czarny. Dopuszczalne są nieznaczne "przesiania" biało-srebrzystych włosków, niewielkie srebrzyste znaczenia na klatce piersiowej lub brunatny podszerstek.
Chody Krok lekki, harmonijny, drobiący i pewny, sprawiający wrażenie komicznej powagi. Przednie kończyny unoszone wysoko, równolegle względem siebie. Łapy i stopy w kłusie mogą być zbieżne ze środkową linią ciała, w zależności od prędkości.
Temperament i charakter Podstawową cechą charakteru affenpinczera jest nieustanna gotowość do zabawy i igraszek. Cechuje się ogromną lojalnością i przywiązaniem do swojego opiekuna i zaprzyjażnionych osób. Rasa ta generalnie należy do ras cichych, potrafi jednak, dzięki swej czujności, doskonale pełnić funkcję "dzwonka alarmowego" w przypadku pojawienia się osób obcych. Pomimo małych rozmiarów, jest doskonałym i bardzo wytrzymałym towarzyszem długich nawet spacerów, choć jego wymagania są doprawdy niewielkie - wystarcza mu dzienna dawka spaceru o długości 800 metrów.